Ποιες Είναι οι Συχνότερες Επείγουσες Καταστάσεις;

Οι συχνότερες επείγουσες χειρουργικές καταστάσεις της κοιλιάς και της περιπρωκτικής περιοχής είναι η οξεία σκωληκοειδίτιδα, η οξεία χολοκυστίτιδα, η περισφιγμένη κήλη, η επιπλεγμένη εκκολπωματίτιδα, ο ειλεός και το περιπρωκτικό απόστημα. Κοινό τους χαρακτηριστικό είναι ότι εξελίσσονται γρήγορα και επιδεινώνονται με τον χρόνο, γι’ αυτό και η έγκαιρη αντιμετώπιση είναι καθοριστική για την έκβαση.

Η οξεία σκωληκοειδίτιδα είναι η συχνότερη από όλες, και η λαπαροσκοπική σκωληκοειδεκτομή την αντιμετωπίζει με ασφάλεια και, κατά κανόνα, ταχεία ανάρρωση, ιδίως όταν γίνεται πριν επιπλακεί η νόσος, όπως συνιστούν οι οδηγίες της WSES¹. Η οξεία χολοκυστίτιδα – η φλεγμονή της χοληδόχου κύστης – αντιμετωπίζεται σήμερα, στους ασθενείς που μπορούν να χειρουργηθούν, με πρώιμη λαπαροσκοπική χολοκυστεκτομή στην ίδια νοσηλεία, όπως συνιστούν οι οδηγίες του Τόκιο (TG18)².

Η περισφιγμένη κήλη είναι επείγουσα κατάσταση: όταν το περιεχόμενο μιας κήλης παγιδευτεί και δεν ανατάσσεται, η αιμάτωσή του κινδυνεύει, και απαιτείται άμεση χειρουργική αποκατάσταση³. Η επιπλεγμένη εκκολπωματίτιδα – με απόστημα ή διάτρηση – χρειάζεται επίσης επείγουσα παρέμβαση για τον έλεγχο της λοίμωξης⁴, ενώ το περιπρωκτικό απόστημα αντιμετωπίζεται με άμεση χειρουργική παροχέτευση.

Στον ειλεό, δηλαδή την απόφραξη του εντέρου, ένα μέρος των περιστατικών υποχωρεί με συντηρητική αγωγή· όταν όμως συνυπάρχει περιτονίτιδα ή υπάρχει υποψία στραγγαλισμού του εντέρου, οι οδηγίες της WSES αποκλείουν τη συντηρητική δοκιμή και το χειρουργείο γίνεται άμεσα⁵. Σε όλες αυτές τις καταστάσεις, η εκτίμηση και αντιμετώπιση από χειρουργό δεν πρέπει να καθυστερεί.

Πώς Αναγνωρίζω ένα Επείγον;

Ορισμένα συμπτώματα χρειάζονται άμεση ιατρική εκτίμηση και δεν πρέπει να αγνοούνται ή να «καλύπτονται» με παυσίπονα. Το κυριότερο είναι ο έντονος κοιλιακός πόνος που επιμένει και δυναμώνει αντί να υποχωρεί – ιδίως όταν εστιάζεται σε μια συγκεκριμένη περιοχή, όπως κάτω δεξιά ή πάνω δεξιά. Ο πόνος που συνοδεύεται από πυρετό, ρίγος, επίμονους εμέτους, αναστολή των αερίων και των κενώσεων, ή μια σκληρή και επώδυνη κοιλιά, χρειάζεται εκτίμηση χωρίς αναβολή.

Το ίδιο ισχύει για μια διόγκωση κήλης που γίνεται ξαφνικά σκληρή, πονά στην παραμικρή πίεση και δεν επιστρέφει στην κοιλιά, καθώς και για κάθε ζεστό και επώδυνο πρήξιμο στην περιπρωκτική περιοχή, ειδικά αν συνοδεύεται από πυρετό. Το κιτρίνισμα του δέρματος ή των ματιών (ίκτερος), ο πόνος ψηλά στην κοιλιά που αντανακλά προς την πλάτη – τυπικός της οξείας παγκρεατίτιδας – και η σημαντική αιμορραγία από το πεπτικό είναι επίσης σημεία που απαιτούν άμεση εκτίμηση. Σε κάθε τέτοια περίπτωση, το σωστό είναι να καλέσετε αμέσως τον χειρουργό.

Πώς Επικοινωνώ σε ένα Επείγον;

Για κάθε επείγον περιστατικό, ο τρόπος επικοινωνίας είναι ένας: το κινητό τηλέφωνο. Ξεχωριστή γραμμή ή διαδικασία για τα επείγοντα δε χρειάζεται: με το ίδιο τηλεφώνημα γίνεται η άμεση εκτίμηση της κατάστασης και η καθοδήγηση για τα επόμενα βήματα. Ανάλογα με την περίπτωση, αυτό μπορεί να σημαίνει άμεση προσέλευση για εξέταση, κατεύθυνση προς το κατάλληλο νοσοκομείο ή οργάνωση της επείγουσας εκτίμησης.

Ο Δρ. Σμπαρούνης πραγματοποιεί επείγουσες επεμβάσεις στο Metropolitan General, όπου υπάρχει οργανωμένο και πλήρως εξοπλισμένο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών και άμεση πρόσβαση σε κάθε διαγνωστική και απεικονιστική εξέταση 365 μέρες το χρόνο, 24 ώρες το 24ωρο. Σε μια πραγματικά απειλητική για τη ζωή κατάσταση, όπου κάθε δευτερόλεπτο μετρά, η ασφαλέστερη άμεση ενέργεια είναι πάντα η κλήση στο 166 και το τηλεφωνικό κέντρο του ΕΚΑΒ ώστε ο ασθενής να μεταφερθεί άμεσα στο πλησιέστερο εφημερεύον νοσοκομείο – για κάθε άλλη περίπτωση οξέος χειρουργικού προβλήματος, το τηλεφώνημα στο κινητό επιτρέπει να οργανωθεί η αντιμετώπιση έγκαιρα και χωρίς χαμένο χρόνο.

Γιατί Έχει Σημασία η Έγκαιρη Αντιμετώπιση;

Σε όλες τις οξείες χειρουργικές παθήσεις της κοιλιάς ισχύει ο ίδιος κανόνας: η έγκαιρη αντιμετώπιση κρατά συνήθως την επέμβαση απλή και την ανάρρωση σύντομη, ενώ η καθυστέρηση επιτρέπει στη νόσο να επιπλακεί. Η σκωληκοειδίτιδα που χειρουργείται νωρίς αντιμετωπίζεται με μια κατά κανόνα απλή και ασφαλή επέμβαση – η ίδια νόσος με διάτρηση απαιτεί βαρύτερο χειρουργείο, μεγαλύτερη νοσηλεία και παρατεταμένη αντιβιοτική αγωγή. Η κήλη που αποκαθίσταται προγραμματισμένα αντιμετωπίζεται με όλα τα πλεονεκτήματα της ελάχιστα επεμβατικής προσέγγισης, ενώ το επείγον χειρουργείο της περίσφιξης γίνεται αναγκαστικά υπό δυσμενέστερες συνθήκες.

Αυτός είναι και ο λόγος που σε κάθε σελίδα πάθησης με πιθανή οξεία εξέλιξη συμπεριλαμβάνουμε σαφείς οδηγίες για τα σημεία που χρειάζονται άμεση εκτίμηση. Η αναγνώριση αυτών των σημείων από τον ασθενή, σε συνδυασμό με την άμεση επικοινωνία, είναι η καλύτερη πρόληψη των επιπλοκών. Η τηλεφωνική διαθεσιμότητα για τα επείγοντα είναι η συνέχεια της ίδιας χειρουργικής φροντίδας, τη στιγμή ακριβώς που μια πάθηση γίνεται οξεία.

Συχνές Ερωτήσεις

Πηγές

Σχετικές παθήσεις και άρθρα